R.-K. Godsdienst
West-Vlaanderen

Secundair

Welkom
Activiteiten/actualiteit
Artikels
Didactische suggesties
Inspectie
Interessante sites
Nascholing
Leerplan
Nieuwsbrief
Opleiding
Wie?
Suggesties?

naar
r.-k. godsdienst
basis

 

idactische Suggesties... RCHIEF

 
Arbeid
Arbeid
Autisme

Amnesty International
* Thema 'werken aan werk' voor 7BSO
* Visie op arbeid in zes levensbeschouwingen

* In 'Voor alle duidelijkheid - Leerlingen met autisme in het gewoon onderwijs' schetst auteur Peter Vermeulen de krijtlijnen voor een 'autismevriendelijke' school. Uitgeverij Epo,
* biedt op haar website heel wat
lesmateriaal aan voor het secundair onderwijs. Misschien kan dit een tip zijn...
BenX





B
ordspellen

Bijbelfiches

Bijbel in de les

Bijbel online

Bibliodrama

* Op de website www.benx.be kan je een educatief pakket downloaden voor tweede en derde graad, samengesteld door filmkenner Sylvain De Bleeckere (met deel voor de leraar en deel voor de leerling, zie : downloads). Er zijn vele linken met terreindoelen van het leerplan in diverse jaren. Vanzelfsprekend leent de film zich ook tot vakoverschrijdende samenwerking. Ook thematieken als pesten en zelfmoord kunnen aan de hand van fragmenten worden uitgediept
*
bordspelen om kinderen te laten nadenken.

* THOMAS ontwikkelt heel wat fiches met info over bijbelverhalen.

* Hoe werken met Bijbel in de godsdienstles. Een intervieuw.

* De inhoud van de Online Bijbel DeLuxe Studie-editie 2003 CD ROM vindt u op internet: http://www.onlinebible.org/html/dut/overzicht_inhoud_dlx_dut.html

* Catechetische Service brengt in haar januarinummer 2004 een uitgebreide samenvatting van bibliodrama in de klas. Het artikel is van de hand van Karel Vanspringel. Je krijgt er heel wat uitleg over deze bijbelleesmethode, strategieën, oefeningen, in de praktijk, didactische aspecten.

C  
D  
Evaluatie *Twee nieuwe boeken over Evaluatie van Jan Vanhoof, Peter Vanpeteghem: Evaluatie op de testbank. EN Een nieuwe kijk op evaluatie.
* nota inspecteurs-adviseurs over formele evaluatie
F  
Gezelschapsspelen

Geloofscommunicatie

Getallensymboliek





 

Globalisatie

* bordspelen om kinderen te laten nadenken

* Leren aan de werkelijkheid. Geloofscommunicatie in een wereld van verschil.

* Een uitgewerkt voorbeeld met leerlingendeel en leerkrachtenbegeleiding vind je in Catechetische Service van mei 2004. De neergeschreven ervaringen zijn opgedaan in het eerste jaar van de eerste graad ASO. Mits wat aanpassingen moet je er ook in TSO-richtingen mee aan de slag kunnen. Je kunt het ook gebruiken in het tweede jaar van de tweede graad ASO. Er is ook een didactische verwerking voorzien, een verwijzing naar apocalyptiek en een concrete invulling. Dit alles van de pen van Bart Bels, Christine De Meulemeester en An Velghe.

* De Pedagogische Begeleidingsdienst voor het secundair onderwijs van het bisdom Gent en VRT-journalist Dirk Barrez stelden een website samen met tv-reportages over onze globaliserende wereld. De reportages (elk ongeveer 9 minuten) zijn bruikbaar in de klas en werden didactisch uitgewerkt voor verschillende vakken. Het project richt zich allereerst tot leerlingen en leraars van de tweede en de derde graad secundair onderwijs. Het thema globalisering komt aan bod in meerdere leerplannen. De site ontsluit de reportages voor de vakken economie, aardrijkskunde, geschiedenis, klassieke talen en godsdienst.
De website: www.globalisering.org.

Huwelijk * Spiritualiteit van de gehuwden
Innerlijkheid * Het februarinummer van 'catechetische service' ( 2005) geeft een lessenreeks met leerlingendeel en handreiking voor de leerkracht uitgewerkt voor BVL. Het draagt de titel: "Deuren". Het is een project dat bedoeld is als gangmaker voor een verkenning van de eigen binnenkant. Er staan twee symbolen centraal: de deur en de engel.
J  
Kloosterleven
Katholiek onderwijs
* Licht op (de abdij van) Male en het leven van de zusters
* Brief van de bisschoppen over de dienstbaarheid in het katholiek onderwijs.
Levensbeschouwing * 0ver religie, levensbeschouwing en geluk met G. Danneels en K. Raes 
Missie * Missie of wereldeducatie... een hedendaagse visie.
N  
O  
Psalmen in de klas * Berry van Oers geeft enkele suggesties om te werken met Psalmen in de klas. Zij didactische suggesties krijg je in een worddocument door te klikken op deze link.
Q  
Relatie

Roeping
* Een handboek met een bijbehorende video uit over relationele vorming door VSKO. De gegevens: Annemiet LAURENT, Vrij vriendelijk, Garant, Leuven, 2002, 259 blz.
* Aan de hand van affiches heeft het grootseminarie van brugge de aandacht getrokken op roeping. Je vindt op deze link de afbeeldingen, krantencommentaren en een verwijzing naar THOMAS met de 'in de kijker' over roeping.
Spiritualiteit


Spiritualiteit
gehuwden


Schuldgevoel

Straatkinderen

* Benoit Standaerd over 'spiritualiteit vandaag'


* Spiritualiteit van de gehuwden


* Een kind doodrijden en het verwerkingsproces.

* Een sensibiliseringscampagne over straatkinderen in Latijns-Amerika die niet belerend of saai is? Voor 15-plussers biedt de dvd «De pappenheimers in Cyberstreet» een uitkomst. Tom Lenaerts neemt ook voor deze speciale aflevering van het populaire quizprogramma de presentatie op zich. Maximum 25 leerlingen spelen mee in de klas en dringen zo op een laagdrempelige manier door tot de noord-zuidproblematiek. De dvd vraag je gratis aan via www.cyberstreet.be

Tieners * Michael Bradley,Ja, je tiener is crazy! Met een schat aan praktische tips voor ouders: hoe afspraken te maken en regels op te leggen, wat te doen als je tiener met drugs in contact komt, hoe om te gaan met ontluikende relaties... uitg: Lannoo
U  
Vrouwen in de wereld
 

Vorderingsplan

Vieren

* Een video van Avimo in de reeks 'Vrouwen in de wereld'... Doelgroep is o.m. leerlingen uit het secundair onderwijs.

* een aangepast vorderingsplan, maar wel een minimum...

* Avimo heeft een nieuwe DVD/Video 'vieren', speciaal voor jongeren. Deze DVD snijdt vier verschillende thema’s aan die allen verband houden met vieren: feest, eucharistisch vieren, interreligieus vieren en hoe we God ervaren. Deze vier montages zijn telkens multicultureel gerealiseerd, waaruit blijkt dat verschillende godsdiensten vaak met dezelfde rituelen hun God vieren. De oorspronkelijke interviews bevatten Nederlands, Frans en Engels als voertaal, allen opgenomen in de grote multiculturele verscheidenheid van België.
Meer info op bijgaande link en op www.kerknet.be/avimo

Waarden en normen


Waardenspel




 

Wereld-express

* In Catechetische Service nr 3 (april-mei-juni 2003) vind je een volledig uitgewerkte lessenreeks voor 5 BSO over 'Waarden en normen', samen met een begeleidend deel voor de leraar.
*
In Catechetische Service van mei 2004 staat de bespreking van een spel rond waarden en zingeving: HUJAMBO (Swahili voor 'wie ben je?'of 'wie wil je zijn?'). Het spel bestaat uit een interactieve cd-rom en een doos met kaarten. Beide delen draaien rond 16 waarden. De keuze van de waarden is gemaakt door jongeren die binnen de jeugddienst Don Bosco actief zijn. Je krijgt er ook enkele lesmodellen. Info over het spel: http://www.jeugddienstdonbosco.be/hujambo.htm .

* Meer dan 400 vragen: Werd de profeet Mohammed voor of na Jezus geboren? Waarom spreken joden de naam van God niet uit? In welk land spreken de meeste bewoners het Mandarijns? Hoeveel bisdommen telt België? Wat betekent het woord ‘missio’? Welke evangelist schreef de Handelingen van de Apostelen? Hoe noemt de jongste zoon van Jakob? Wat is de gemiddelde levensverwachting in Tsjaad? Hoeveel vluchtelingen zijn er naar schatting in de wereld? … 
Dit zijn maar enkele van de 400 vragen die het spel ‘Wereld Express rijk is. Met 100 vragen over het christendom, 100 vragen over de Bijbel,100 vragen over andere godsdiensten en 100 vragen over de wereld kom je al spelend heel wat informatie te weten. En tegelijkertijd zie je ook nog een stukje van de wereld! Een city-trip naar vijf steden, wie kan dit weigeren? Onze spelregel is heel eenvoudig:  hoe meer je weet, hoe sneller je reist. Voor 15 tot 18jarigen.
meer info op deze link....

X  
Y  
Z  

 

bulletIn het laatste nummer van Catechetische Service (Juli-september 2002) staat een voorstel tot lessenreeks voor het 7 BS0 met als titel: "Werken aan werk". Het begrip arbeid wordt er ruimer gezien dan 'betaalde arbeid'. Verschillende items van het thema:
1. Zin geven aan je werk.   
    1.1.  Zijn het zotten die werken?
   1.2. Tweemaal werken en toch anders
    1.3. De Parabel van de arbeiders van het elfde uur
    1.4. Werken... en recht op luiheid
    1.5. Werken om te kunnen werken
2. Arbeid en gezin: een moeilijk huwelijk.   
    2.1. De ezel, de hond, de aap en ... de mens
    2.2. Het werk heeft verregaande invloeden
    2.3. Het werk kan een gezin stukmaken
    2.4. Telewerken
Er is natuurlijk ook en leraarsbegeleiding met info voor de leerkracht.
terug naar boven
bulletIn hetzelfde nummer van dit tijdschrift: "Visie op werk in zes levensbeschouwingen". Het werd overgenomen uit 'Vacature' van 23 december 2000. Boeddhisme (Competitie is niet altijd negatief); Katholicisme (Tussen beroepsnoodzaak en arbeidsvoldoening); Jodendom (Geestelijke vaders van het weekend); Islam (Tegen onrechtmatige rijkdom); Protestantisme (Open over salaris) en Vrijmetselarij (Leven is arbeiden aan jezelf).
terug naar boven
bulletIn januari-nummer 2003 van 'Klasse' staat een artikel over het gebruik van 'bordspellen' die gebruikt kunnen worden door (aspirant-)leerkrachten. In samenwerking met het KHBO werkten Hendrik Cornilly en Piet Notebaert een 'spellencentrum' uit. Misschien kan 'monopolie' ook wel een hulp worden om leerlingen te doen nadenken over 'ethiek' (bij kopen en verkopen, economie,...). Het studiecentrum is te bezoeken na afspraak op woensdag, donderdag of vrijdag. Er is navorming over het spel als didactische werkvorm... KHBO Spellenarchief - Oostmeers 27 te 8000 Brugge of via www.khbo.be/spellenarchief.
terug naar boven
bulletEen CD-rom werd uitgebracht door de Sint-Trudoabdij te Male (Sint-Kruis Brugge). Ze biedt in een eerste luik een overzicht van het leven, de spiritualiteit en de geschiedenis van de zusters aan en in een tweede luik de geschiedenis van de burcht. Daarom is deze CD-rom bruikbaar voor de lessen godsdienst. Het is een productie van de abdijgemeenschap van Male, in samenwerking met het Maerlantcentrum (K.U. Leuven en Sint-Lucashogeschool Gent). De CD-rom is in de abdij te verkrijgen tegen € 22. 0p bestelling op abdijmale@skynet.be kost deze CD € 25 (port inbegrepen).
terug naar boven
bulletZoek je informatie om actief te werken rond wereldeducatie of missie? Surf naar Cemuvo. Cemuvo-Jongeren is een educatief centrum gespecialiseerd in mondiale vorming op school en in het jeugdwerk.  Bij ons kan je terecht voor werkwinkels, uitleenkoffers met materialen uit het Zuiden.  Daarnaast geven we ook vormingsessies voor leerkrachten en studenten pedagogisch hoger onderwijs.
We zijn ook bereid om samen rond tafel te gaan zitten en een projectweek in elkaar te steken op maat van de school
terug naar boven
bulletEr verscheen in de reeks van de Interdiocesane Dienst voor Gezinspastoraal het boekje 'Vier seizoenen van liefde. Spiritualiteit van gehuwden'. Het boek werd geschreven door Katie Velghe die aan de hand van de vier seizoenen acht facetten van het dagelijkse leven als gehuwde oplicht. De auteur zoekt - zoals de ondertitel het verduidelijkt - naar wegen van Gods nabijheid in 'alle seizoenen' van een relatie.
Het boek geeft heel wat impulsen om in een zevende jaar leerlingen levensbeschouwelijk te laten communiceren rond relatie en huwelijk.
terug naar boven
bulletToevallig kreeg ik een artikel onder de ogen uit 'Goed Gevoel' van oktober jl. (pp. 88-90) over een vrouw die een kind heeft doodgereden. Over hoe ze met haar schuldgevoel bleef leven, ondanks therapie, op zoek naar echte vergeving. Ik denk dat het een goede tekst is om deze thematiek in lessen godsdienst aan bod te brengen om een idee te krijgen over het sacrament van verzoening....

Fabienne (40) reed een meisje dood

 

Het was een stralende junidag, en om het weekend in te zetten, was ik met mijn collega’s nog iets gaan drinken op een terrasje. We kletsten, lach­ten en ik pronkte met mijn buikje dat al flink begon te bollen: ik was vijf maan­den zwanger.

Ik reed naar huis in op­perbeste stemming. Ik sloeg een kleine landweg in: zo vermeed ik de drukke hoofdbaan, waar werken aan de gang wa­ren en voortdurend files stonden. De radio speelde Julien Clerqs ‘Hélène’ en ik zong luidkeels mee. Als het een meisje wordt, noe­men we haar Hélène ’, dacht ik nog. En toen ge­beurde het. Uit een klein zij­pad dat ik niet eens had opgemerkt, kwam een meisje zomaar de weg op gefietst. Een blonde paar­denstaart, een rugzak met tennisracket, een wit op­waaiend rokje... Ik duwde keihard op mijn claxon en remde met alle macht. Ik raakte van de weg af en sloeg met mijn ribbenkast tegen mijn stuur. Toen ik weer opkeek, lag het meisje enkele meters ver­der in de berm, half onder haar fiets. ‘Het is niets, ze krabbelt weer recht, o god, laat het niet erg zijn ’. Maar toen ik me bukte om haar recht te helpen zag ik een klein plasje bloed naast haar hoofd.

Toen wist ik: het is ge­beurd. Mensen kwa­men aangelopen, ze begon­nen te roepen en huilen en ik stond daar maar en zei steeds weer: ‘Ik kon er niets aan doen, ze reed zomaar de straat op...’ De tranen liepen over mijn wangen, ik be­gon te hyperventileren en voelde dat ik in mijn broek plaste van de shock. Er kwam een ziekenwagen en ik moest mee. Ik wilde bij het meisje blijven, maar dat mocht niet. In het zie­kenhuis deed de dokter een echografie: de baby zat helemaal opgerold als een bolletje tegen de baar­moederwand aange­drukt: een natuurlijke verde­digingsreflex. Het vreemde was dat het me nauwelijks raakte. ‘Vertel me nu toch hoe het met dat meisje is ’, vroeg ik steeds, maar niemand kon me antwoord geven. Ik bleek ook nog een ver­stuikte duim te hebben en een gekneusde rib. Even later kwam mijn man aan­gelopen, helemaal ont­daan. Hij was door de poli­tie gebeld dat ik bij een on­geval betrokken was, maar meer wist hij niet. Hij was dolgelukkig dat hij mij rechtop in bed zag zitten en vroeg meteen naar de baby. Daar is alles goed mee ’, zei ik, ‘maar ik heb een kind aangereden.’ Een uurtje later kwamen mijn ouders binnen, en toen mijn moeder huilend haar armen om me heen sloeg, wist ik het zeker: het meisje had de klap niet overleefd.

Elf jaar was ze, op weg naar de tennisles. Waarom waarom waarom? Zoveel vragen maalden door mijn hoofd. Waarom was ik niet recht naar huis gereden? Waarom had ik dat kind niet zien aankomen? Waarom had ik me niet op de weg geconcentreerd in plaats van als een dwaze puber de volumeknop van de radio open te zetten? De politie kwam en ik moest het hele verhaal doen. ‘Ik weet het allemaal niet meer, het ging zo snel’, zei ik, maar ze ble­ven maar doorvragen. ‘Wat gaat er nu met me ge­beuren? Word ik schul­dig bevonden?’ ‘Dat zal het gerechtelijk onderzoek uitwijzen ’, was het ant­woord. De volgende dag mocht ik naar huis. Ik liep rond als een zombie en snauwde mijn man af, die me probeerde te troosten.

Ik moet naar die ou­ders toe ’, dacht ik steeds. Ik wil hen zeggen dat ik hun verdriet begrijp, dat ik dit nooit heb gewild. ‘Ik denk niet dat een con­frontatie nu verstandig is ’, probeerde mijn moeder me om te praten. Ze wist waarom: de buurtbewo­ners waren woest op die ‘doodrijdster’. ‘Schrijf hen een kaartje ’, stelde mijn man voor, ‘praten kan la­ter nog.’ Makkelijker ge­zegd dan gedaan, want wat schrijf je dan: ‘Sorry dat ik uw kind heb doodge­reden?’ Uiteindelijk heb ik iets geschreven in de zin van: ‘Het spijt me verschrikkelijk, dit had nooit mogen gebeuren, ik deel mee in uw verdriet.’ Ik verstuurde het zonder mijn familienaam of adres erop te zetten. Laf? Mis­schien, maar ik dacht zo nog even aan het stigma van moordenaar te kun­nen ontsnappen.

Die maandag ging ik niet naar mijn  huisarts. Hij schreef me een week ziek­teverlof voor meer voor mijn gekneusde ziel, dan voor mijn gekneusde ribben. Mijn collega’s met wie ik op het terrasje had gezeten, stelden voor dat ze een rouwkrans aan de ouders zouden bezorgen met hun en mijn naam erop. Ik wist niet wat ik er­van moest denken en stemde toe.

Woensdag werd Elise, zo heette het meisje, begraven en die dag liep ik als een kip zonder kop rond. Het was alsof ik de hele dienst mi­nuut na minuut in mijn hoofd meebeleefde. Hoe­wel me langs alle kanten advocaten werden aanbe­volen, heb ik de hele juri­dische afwikkeling gewoon aan mijn verzekering overgelaten. Op dat mo­ment was ik nauwelijks geïnteresseerd in een goede ‘vrijpleiter’; ik had een kind doodgereden, welke straf kon daartegen op? De zaak kwam vrij snel voor, en ik werd niet schuldig bevonden aan de dood van Elise.

Na twee weken ging ik opnieuw aan het werk. Het leek of het even opnieuw zijn gewone gang ging, maar emotioneel was ik een wrak. Onze vakantie in Frankrijk verliep in mi­neur. Mijn man deed zijn best om me op te beuren, maar zonder succes. Voor hem was het duidelijk: we moesten verder met ons le­ven. Het stoorde hem dat ik sinds het ongeval nog zo weinig interesse voor mijn zwangerschap opbracht.

Op 6 oktober werd onze zoon Alex geboren, een pracht van een baby. Ik herinner me nog hoe ik hem in het ziekenhuis zat te voeden en plots vrese­lijk begon te huilen. ‘Wat is er?’ vroeg mijn man. 'Ik wil mijn kind nooit kwijt ’, was het enige wat ik kon zeg­gen. De volgende maan­den werd ik opgeslorpt door de zorg om Alex, en toen ik daarna weer uit wer­ken ging, verliep het even met sneltreinvaart. Toch was Elise geen dag uit mijn gedachten. Ik had het meisje maar in een flits gezien, maar toch had ik een haarscherp beeld van haar. Hoe vaak heb ik niet op het punt  gestaan om langs het huis te rijden waar Elise had gewoond. Of om terug te gaan naar de plek van bet ongeval, zodat ik kon zien of dat zij­weggetje echt zo goed ver­stopt zat. Maar ik heb het nooit gedaan. Wel bracht ik elk jaar rond 15 juni een bloemetje  naar het graf van Elise.

Twee jaar later ver­zonk ik in een depressie. Mijn relatie liep moeilijk en ik zat nog steeds met dat onverwerkte trauma. Mijn huisarts verwees me door naar een psycholoog. Na enkele sessies begreep ik dat ik eerst al mijn onver­werkte emoties moest los­laten, voor ik de draad weer kon opnemen. En dus beleefde ik alles op­nieuw, met veel huilen en piekeren. Mijn man zag dat niet zitten. ‘Praten brengt dat kind niet terug, het maakt jou alleen maar ongelukkig. Jij had ner­gens schuld aan, dus kom daar nu niet telkens op te­rug.’ Inderdaad, volgens de wet was ik onschuldig, maar ik had wél een kind doodgereden. Hoe kon ik me daar ‘niet schuldig’ bij voelen? Na een half jaar therapie had ik het gevoel dat ik toch iets meer met mezelf in het reine was. Je mag verdriet hebben, maar je moet dat verdriet een plaats geven in je le­ven.

Anderhalf jaar later ben ik gescheiden. Het ongeval heeft zeker zijn in­vloed gehad, maar als we beter met elkaar had­den kunnen praten, was het misschien niet ge­beurd. ik ben mijn ex-man in elk geval dankbaar dat hij me nooit, zelfs niet in hoogoplopende discus­sies, een verwijt heeft ge­maakt. Hij was niet geluk­kig met de manier waarop ik met het gebeuren om­ging, maar hij heeft me nooit een doodrijder ge­noemd.

Toen mijn zoon zes werd en een grote fiets kreeg. had ik het weer moeilijk. ‘Je moet hem los­laten’, zei ik tegen mezelf. ‘Je kan hem niet eeuwig be­schermen. Op een avond – Alex was boos om­dat hij niet alleen met zijn fiets naar de winkel om de hoek mocht- heb ik hem verteld waarom ik zo bang was om hem in het verkeer los te laten. Voor mezelf was die onthulling een grote stap, maar mijn zoon leek niet onder de in­druk. Mijn ex-man vond het maar niks dat ik mijn zoon in vertrouwen had ge­nomen. Bijna een jaar later vroeg Alex me op de man af: ‘Mama, hoe is dat eigenlijk gebeurd met jou en dat kindje op de fiets?’. Bleek dat ze op school aan een verkeersproject wa­ren begonnen. Ik heb het hele verhaal in detail gedaan en het resultaat was dat hij me vaderlijk op mijn schouder klopte en me zijn vieze zakdoek gaf om mijn tranen af te dro­gen, met de belofte dat hij altijd héél voorzichtig zou zijn.

Waarom schrijf je die ouders geen briefje, als je wilt weten hoe het  met hen gaat?' stelde hij voor. Dat heb ik gedaan, een simpel kaartje met de boodschap dat ik Elise niet vergeten was. Enkele weken later kreeg ik een briefje terug waarin de ou­ders me bedankten voor mijn medeleven. De weten­schap dat ik geen on­verantwoorde doodrijd­ster was, maar een dood­gewone vrouw die ook be­rouw en verdriet toonde, had hen geholpen bij het rouwproces, zo schreven ze. Waarop mijn zoon de zeer wijze woorden sprak ‘Mama, je hebt gedaan wat je kon, ga nu maar met je eigen leven verder.’

 

 DOOR ANNEMIE T’SEYEN  

terug naar boven

bulletWerken met de Bijbel... niet voor iedereen even evident. Graag bevelen we je daarom de volgende link aan: http://www.kuleuven.ac.be/thomas/leerkracht/profiel/leerkracht.htm   Bij deze link lees je in een gesprek met een godsdienstleraar heelwat - uit ervaring verzamelde wijsheid - rond het wat, waarom en hoe van de bijbel in de godsdienstles.

terug naar boven

 
bullet

De 'Brief van de bisschoppen over het katholiek onderwijs en christenen in het onderwijs' werd voorgesteld door Mgr. Van den Berghe. Deze 'brief' sluit aan bij het jaar van de 'Dienstbaarheid'.  U vindt de tekst ook op www.kerknet.be.

 Mgr. Van den Berghe benadrukte dat deze brief een gebaar naar de gelovigen en onderwijsbetrokkenen wil zijn. Deze brief wil een bezinning en een opheldering bieden. Het wil ook een boodschap zijn naar de politieke verantwoordelijken. De spirit van onderwijs is dienstbaarheid aan het kind! Deze brief is niet bedoeld tegen het gemeenschapsonderwijs. De bisschoppen willen een bede doen/vraag stellen om het vrij onderwijs te behouden.

 Op de vraag hoe moet worden omgegaan met het feitelijk aanwezige pluralisme in de school, antwoordde monseigneur dat de nood tot opfrissing van de identiteit zich opdringt. Deze bisschoppelijke brief kan hiertoe animerend werken; een inspiratiebron vormen. Een andere vraag ging over de overname van gemeentelijke scholen en zedenleer (à la Sint-Truiden). De reactie was dat dit een delicate aangelegenheid is en in de toekomst nog voor problemen zal zorgen.

 Hierna vindt u een verslag van Guy Tegenbos:

Vlaamse bisschoppen halen uit naar tegenstanders katholiek onderwijs

,,Het gaat ons en de Guimardstraat niet om macht''

Van onze redacteur
BRUSSEL -- De Vlaamse bisschoppen halen in een brief -- zonder namen te noemen -- scherp uit naar degenen die het katholiek onderwijs het ,,intern pluralisme'' willen opdringen en het onder druk zetten om ,,zijn confessionele identiteit op te geven''. De bisschoppen gaan ook in tegen ,,degenen die'' het VSKO of de Guimardstraat, de koepel van de katholieke scholen, aanvallen.

De Antwerpse bisschop Paul Van den Berghe, woordvoerder in onderwijsmateries, ontkende gisteren dat die brief bewust rond de verkiezingstijd is gepubliceerd. ,,De tekst is al een tijd klaar. We hebben gewacht op een congres van het Franstalig katholiek onderwijs. Het zijn nu trouwens federale verkiezingen en die gaan niet over onderwijs.''

,,Wij hebben de indruk dat men het katholiek onderwijs onder druk zet om zijn confessionele identiteit op te geven en op te gaan in een soort nieuw gemeenschapsonderwijs op basis van een door subsidieregelingen opgelegd intern pluralisme'', staat in de brief. Bisschop Van den Berghe weigerde namen of partijen te noemen, maar sprak wel van ,,regeringskringen'' en van het Vlaams parlement.

De formulering van de brief biedt de betrokkenen, conform de tradities, wel een uitweg. Het gaat om een ,,indruk''.

De brief zalft ook: de bisschoppen ,,waarderen het goede dat ondernomen is door de Vlaamse regering en het Vlaams parlement''.

Maar hun boodschap is klaar: ,,Wij zien het sociaal nut van een uniform pluralistisch onderwijs niet in''. Ze komen op voor het behoud van ,,een vrij onderwijs gebaseerd op een geprofileerde levensbeschouwing''.

Minder uitwegen biedt de zinsnede: ,,De wijze waarop het Vlaams Secretariaat van het Katholiek Onderwijs wordt voorgesteld als een af te breken machtsstructuur ergert ons.'' Ergeren is een heel erg woord in het kerkelijk jargon. De bisschoppen merken zijdelings op dat zij ,,de mandaatgevers'' zijn van het VSKO. Dat betekent: wie raakt aan de Guimardstraat, raakt aan ons.

De bisschoppen zeggen verder dat het ,,ons niet gaat om de macht''. Het gaat erom via het VSKO onze scholen vanuit onze visie pedagogische en andere ondersteuning te bieden, hun samenwerking te bevorderen en hun rechtmatige belangen te verdedigen. ,,Wij zien echt niet in wat men daar kan tegen hebben''.

Tot zover het op de buitenwereld gerichte deel van de brief. De omvangrijkste passages erin gaan over de opdracht van de katholieke school. Die moet in de eerste plaats school zijn, geen parochie. Ze moet dus zo goed mogelijk onderwijs geven.

Ze moet ook meer doen dan onderwijs geven. Ook opvoeden dus. En vertrekken vanuit het geloof. Via het vak godsdienst en andere activiteiten en ,,discrete getuigenissen'' doet een katholieke school aan verkondiging van het evangelie, maar ,,met eerbied voor de vrijheid van de leerling''. Het doel is niet bekeren, maar helpen een persoonlijke keuze te maken.

De bisschoppen zeggen dat ze met die beschrijving ,,hoog mikken'' maar weten dat ,,de pijl van het ideaal bij het vliegen vanzelf wel wat zakt''.

Ook een school die maar in beperkte mate tot de invulling komt van dit ideaal, blijft een katholieke school ,,omdat zij een grondtaak van de katholieke kerk realiseert: mensen dienen''.

Anderzijds zeggen de bisschoppen duidelijk dat scholen niet verplicht zijn de katholieke identiteit aan te nemen. Het is een vrije keuze van de school. Dat impliceert dat ze dan ook de afspraken moeten volgen die gelden in de katholieke gemeenschap. Maar ze voegen er meteen aan toe dat ze ,,beseffen dat niet elke school qua leerkrachten en leerlingen homogeen is.''

Toon Osaer, woordvoerder van de bisschoppenconferentie, beklemtoonde dat het niet om een ,,verordenende'' brief gaat voor de scholen, maar om een brief die wil inspireren tot interne discussie.

terug naar boven

video in de serie 'Vrouwen van overal'
China, van 'oud' naar 'nieuw'

Volgens waarnemers zal China in deze 21ste eeuw een eersterangsrol spelen op de internationale scène. Een op vier vrouwen in de wereld is Chinees. En toch weten we zo weinig over China en de Chinese vrouw. Misschien zitten we nog wel vast aan stereotypen die teruggaan tot de tijd van het Chinese keizerrijk, of de tijd van Mao. China en de Chinese vrouwen zijn uit het oude keurslijf gestapt en kiezen resoluut voor de moderniteit. Maar een moderniteit gekoppeld aan een Chinese identiteit, ingebed in een duizenden jaren oude geschiedenis en cultuur. Deze video verkent in twee delen het leven van hedendaagse Chinese vrouwen, zowel in de stad, als op het platteland, verspreid over vier regio's (het westerse hoogland, de noordelijke oostkust, het zuiden en Peking) en documenteert hun overstap naar het nieuwe China, het China dat uit zijn isolement is getreden en dat zich inschakelt in de wereldeconomie. Welke gevolgen heeft dit voor het leven van de Chinese vrouw? 
Doelgroepen: Chinese en andere vrouwen in de integratiecentra en buurtwerkingen; cursisten ontwikkelingsproblematiek; vrouwenbewegingen, -groepen, -verenigingen en studenten S.O.

VHS-PAL, Nederlands gesproken 
Compleet met handleiding (teksten, bijkomende info, verwerkingssuggesties, bibliografie en websites)
Duur: 2 x 29 minuten
Prijs: 46,98 Euro
Besteladres: AVIMO vzw, Kard. Mercierplein 3, B-3000 Leuven

terug naar boven

 

In een nieuw boek waarvan Didier Pollefeyt redacteur is, staat 'leren aan de werkelijkheid' centraal. Net als de nieuwe leerplannen rooms-katholieke godsdienst in Vlaanderen klinkt in deze titel de keuze door om de beginsituatie van de leerlingen als vertrekpunt voor de lessen te nemen. In het voorwoord stelt D. Pollefeyt immers 'dat de werkelijkheid van jongeren zelf de plaats is waar de gelovige boodschap vandaag moet en kan ontluiken'. Daarmee is ook meteen de onderliggende gedachte bij elk van de bijdragen gesteld.
In een eerste deel krijgen we vier bijdragen: (1) Johan Verstraeten duidt de oorzaken aan van de breuk tussen christendom en wereld. Hij houdt een pleidooi voor de christelijke levensbeschouwing binnen de pluralistische wereld. (2) Trees Dehaene is kritisch tegenover de verdedigingsreflexen als reactie op de 'individualisering' van het geloof. (3) Ilse Cornu en Didier Pollefeyt spreken over ethiek en levensbeschouwing in onze maatschappij en de daaruit voortkomende schipperende houding tussen fundamentalisme en relativisme. (4) Joke Maex ziet de plurale maatschappij als uitdaging binnen een vernieuwd concept voor vakdidactiek godsdienst.
In het tweede deel worden vaak gehoorde stellingen besproken rond drie items: (1) Jacques Haers en Lucette Verboven reflecteren over 'levensbeschouwelijke identiteit en kiezen'. Ze bespreken drie uitspraken: (a) 'In de context van geloofsopvoeding is neutraliteit de grootste vorm van respect' (b) 'Bricolage is een volwaardig levensbeschouwelijk alternatief' en (c) 'Alle wereldgodsdiensten zijn gelijkwaardig'. (2) Peter Schmidt en Koen Raes begeven zich op het domein van 'de kloof tussen ervaring en geloof'. Ook zij bespreken drie stellingen: (a) 'De bijbelse verhalen zijn zo gedateerd dat ik niet zie wat ik ermee kan doen'. (b) 'Het fragmentaire is ons genoeg'. en (c) 'Van schoonheid mag je genieten, je mag ze niet gebruiken'. Hans Van Crombrugge, Roger Burggraeve en Annemie Dillen gaan in op de vaststelling dat 'de christelijke visie op huwelijk en gezin als basis voor de onderbouw van de samenleving onder druk is komen te staan'. Ook hier komen meerdere stellingen aan bod: (a) 'Ik weet dat deze relatie niet lang zal duren, maar ondertussen beleven we er beiden deugd aan. Is dat soms verkeerd?', (b) 'Huwen en ongehuwd samenwonen zijn perfect uitwisselbare alternatieven' en (c) Gezin als hoeksteen van de samenleving: akkoord, maar moet het gezin daarom op het huwelijk gebaseerd zijn?'
Het boek biedt een open en kritische reflectie op vragen waarmee heel wat mensen leven. Het biedt stof tot nadenken over de eigen levensbeschouwelijke vragen.
D. POLLEFEYT (red.), Leren aan de werkelijkheid. Geloofscommunicatie in een wereld van verschil., Leuven/Amersfoort, Acco, 2002.
(Samenvatting van de boekbespreking in het januarinummer van ' Areopaag' pp. 40-41)